Katja Schuurman over issues mentale gezondheid: ‘net als mijn moeder en mijn zus’

Bij Katja Schuurman kan het leven soms chaotisch zijn. Zo komt ze standaard een kwartier te laat op afspraken – door intimi inmiddels ‘Katja’s kwartiertje genoemd’ – en heeft ze 2000 onbeantwoorde mails in haar inbox. De actrice is hier openhartig over in de podcast Borrelpraat, net als over haar mental health diagnoses. “Ik heb OCD, dwanggedachten – maar daar heb ik goede medicijnen voor – ADHD, borderline en ook nog de overgang. Nou, gefeliciteerd!”, zegt Katja met veel zelfspot. Negatief over dit pakket aan diagnoses is ze allesbehalve: “Ik zie mezelf gewoon als een topsporter, want ik pareer het lekker.”

Zus en moeder

Katja geeft openlijk toe dat ze Duloxetine gebruikt om alles chemisch in balans te houden. Duloxetine is een medicijn dat onder meer gebruikt wordt voor de behandeling van depressie en gegeneraliseerde angststoornissen. Katja vindt medicatie een belangrijk onderwerp, waar ze bewust eerlijk over wil zijn: “Er is nog steeds een taboe op het gebruik van medicatie bij mentale variaties en dat is eigenlijk zonde. Want je kunt met gedragstherapie soms tot je een ons weegt aan de slag, maar als chemisch iets niet helemaal lekker gaat, dan is echt het enige wat helpt medicatie. Dat is iets wat in de genen zit, dus mijn moeder heeft dat ook – en ik slik eigenlijk hetzelfde als mijn moeder, en mijn zusje slikt het nu ook.”

Echt slecht

Veertig jaar geleden kampte haar moeder met mental health issues en was het taboe daarop nog groter, deelt Katja. “Het ging toen écht slecht met mijn moeder. Toen heeft ze medicatie ontdekt en binnen een paar maanden was ze weer de oude. Dat is zo ongelofelijk mooi. Ik vind het zó zonde dat mensen denken ‘ik moet dat allemaal op eigen kracht doen’. Dat is ook iets calvinistisch, Nederlands.”

Dwanggedachten

Voor ze met medicatie startte had Katja regelmatig dwanggedachten. “Dat bleef maar terugkomen en terugkomen en kon alles zijn. Als ik niet lekker in mijn vel zit, kan dat nog steeds wel bovendrijven: honderd keer die dingen van dat gasfornuis zo omdraaien. Dat is gewoon iets heel raars.” Tegelijkertijd kan Katja om zichzelf lachen. “Ik denk dat humor echt superbelangrijk is om te dealen met allerlei uitdagingen in het leven. Dat maakt het allemaal een stuk lichter en hanteerbaarder. En ook krijg je er makkelijker begrip door van allerlei mensen.”

Liefdesleven

Op de vraag of haar mentale gesteldheid effect heeft op haar liefdesleven, antwoordt Katja lachend: “Ik ben op dit moment drie jaar vrijgezel. Ik ben twee keer gescheiden, dus daar heb je je antwoord.” Katja, die eerder getrouwd was met Freek van Noortwijk en Thijs Römer, zegt dat vooral haar ADHD voor extra reuring zorgt thuis. Iets wat door vriendjes in het verleden niet altijd even gewaardeerd werd. “Ik pleur bijvoorbeeld ook de hele tijd dingen om,” zegt ze. Nieuwe vlammen geeft ze daarom direct een duidelijke instructie mee: “’Dit gaat heel vaak gebeuren, dus please: als je van mij houdt, lach erom. Glimlach meewarig, maar ga je niet lopen storen, want ik doe het niet expres. Ik ruim het zelf op.’” Opvallend detail: in relaties is Katja allesbehalve conflictvermijdend: “Ik ben vrij direct, ik ben niet bang voor een discussie. Ik ben bang dat sommige mensen dat al snel voelen als ruzie.”